Higg Index, Sustainable Apparel Coalition (SAC) tarafından geliştirilen ve tekstil, hazır giyim, ayakkabı sektörlerinde çevresel ve sosyal performansı standardize etmek için kullanılan bir ölçüm aracıdır. 2025 itibariyle Worldly (eski adıyla Higg Co) platformu üzerinden yönetilen ve H&M, Nike, Inditex, Adidas, Levi's gibi küresel markalar tarafından tedarikçilerinden talep edilen bir gerekliliktir.
Higg Index Nedir? Tarihçesi ve Yapısı
Higg Index, 2011'de Patagonia'nın öncülüğünde Nike, Levi's ve çevresel değerlendirme enstitüleriyle birlikte geliştirildi. 2012'de Sustainable Apparel Coalition (SAC) üyelerine açıldı, 2018'den itibaren giderek daha fazla marka tarafından tedarikçi değerlendirme aracı olarak benimsendi.
Higg Index 5 temel modülden oluşur:
Facility Environmental Module (FEM): Tesis çevresel performansı — enerji, su, atık, kimyasal, emisyon
Facility Social & Labor Module (FSLM): Tesis sosyal ve işgücü performansı
Brand & Retail Module (BRM): Marka ve perakendeci düzeyinde sürdürülebilirlik
Materials Sustainability Index (MSI): Hammadde ve malzemenin çevresel etki skoru
Design & Development Module (DDM): Ürün tasarım aşamasında sürdürülebilirlik değerlendirmesi
Türk tekstil üreticileri için en kritik iki modül FEM ve FSLM'dir. Çünkü markalar tedarikçilerinden bu iki modülü her yıl doldurmalarını ve bağımsız doğrulatmalarını talep etmektedir.
Higg FEM (Facility Environmental Module) Detayları
FEM, bir üretim tesisinin çevresel performansını 7 alanda değerlendirir:
1. Çevre Yönetim Sistemi (EMS): ISO 14001 uyumlu yönetim sistemi varlığı, politika, hedefler
2. Enerji Kullanımı & Sera Gazları: Enerji yoğunluğu, yenilenebilir enerji oranı, karbon ayak izi
3. Su Kullanımı: Su yoğunluğu, yeniden kullanım, su kıtlığı alanlarında yönetim
4. Atık Su: Deşarj kalitesi, arıtma teknolojisi, ZDHC MRSL uyumu
5. Emisyonlar (Hava): VOC, PM, NOx, SOx ölçüm ve azaltma
6. Atık: Katı atık yönetimi, geri dönüşüm oranı, tehlikeli atık
7. Kimyasallar: ZDHC MRSL uyumu, kimyasal envanteri, yönetim protokolleri
Puanlama 0-100 arasındadır. Marka beklentileri genellikle 50+ (orta seviye), en önde gelen markalar (Inditex, H&M) 70+ talep etmektedir. 2026 itibariyle birçok marka 80+ skoru tedarikçi sözleşme şartı yapmıştır.
Doğrulama (Verification) Süreci
Higg FEM skorları iki seviyede bulunur:
Self-Assessment (SA): Tesisin kendi kendini değerlendirdiği skor. Tarafsız olmadığı için markalar tarafından sınırlı kabul görür.
Verified Assessment (VA): Akredite doğrulayıcı kuruluş (3rd party verifier) tarafından sahada yapılan denetim sonrası skor. Markalar genellikle SADECE doğrulanmış skoru kabul eder.
Doğrulama süreci:
1. Tesis FEM'i Worldly platformunda doldurur (SA skor)
2. Akredite doğrulayıcı seçilir (SAC onaylı kuruluşlar listesinden)
3. Doğrulayıcı saha denetimi yapar (2-3 gün)
4. Gerekli kanıtlar sunulur (faturalar, test raporları, fotoğraflar)
5. Uyumsuzluklar raporlanır, düzeltilir
6. Nihai VA skoru platformda yayınlanır
Türkçev'in SAC onaylı doğrulayıcılarla çalıştığı tesislerde ortalama SA-to-VA skor sapması %15-25 seviyesindedir. Hazırlıksız giren tesisler bu farkın yükünü taşır.
Higg FSLM (Sosyal ve İşgücü Modülü)
FSLM, sosyal uygunluk alanında tesis performansını değerlendirir. 2022 itibariyle Social & Labor Convergence Program (SLCP) Converged Assessment Framework (CAF) ile entegre edilmiştir.
Ana alanlar:
- İşe alım ve istihdam (ayrımcılık, göçmen işçi, sözleşme)
- Çalışma saatleri ve ücret
- İşçi sağlığı ve güvenliği
- İşyeri ortamı ve temel ihtiyaçlar
- İşçi katılımı (örgütlenme, şikayet mekanizması)
- Çocuk işçi ve zorla çalıştırma
- Toplumla ilişkiler
Türk tekstil sektöründe en sık karşılaşılan uyumsuzluklar: fazla mesai limitlerinin aşılması, sosyal güvenlik primlerinde eksiklik, yabancı işçilerin belgelendirilmesi ve iş sağlığı/güvenliği risk değerlendirmelerinin güncel olmaması.
Türk Tekstil Üreticisi için Uygulama Yol Haritası
0-2 ay: Hazırlık
- ISO 14001 ve ISO 45001 yönetim sistemlerinin aktif hale getirilmesi
- Enerji, su, atık, kimyasal verilerinin toplanması
- ZDHC MRSL uyumluluk denetimi
- Kimyasal envanteri oluşturma
2-4 ay: Self-Assessment
- Worldly platformuna tesis kaydı
- FEM ve FSLM formlarının doldurulması
- Kanıt dokümanlarının hazırlanması
4-6 ay: İyileştirme
- Düşük puanlı alanlarda iyileştirme projeleri
- Yenilenebilir enerji yatırımları
- Arıtma tesisi performans iyileştirmesi
- Çalışan eğitimleri
6-8 ay: Doğrulama
- SAC onaylı doğrulayıcının seçimi
- Saha denetimi
- Uyumsuzlukların kapatılması
- Nihai VA skorunun yayınlanması
Sürekli: İyileştirme döngüsü
Higg skorları yıllık yenilenir. Yıldan yıla iyileşme göstermeyen tesisler, marka tedarik listelerinden düşmektedir.
Sıkça Sorulan Sorular
Higg Index zorunlu mu?
Higg Index yasal olarak zorunlu değildir. Ancak H&M, Inditex, Nike, Adidas, Levi's, Puma gibi küresel markalar tedarikçilerine Higg FEM ve FSLM doğrulaması şart koşmaktadır. Bu markalara tedarik yapan Türk tekstil üreticileri için fiilen zorunludur.
Higg FEM puanı kaç olmalı?
Minimum 45-50 puan kabul edilebilir seviyedir. Önde gelen markalar 70+ talep etmektedir. 2026 itibariyle H&M ve Inditex gibi bazı markalar 80+ puanı uzun vadeli tedarikçi sözleşmeleri için şart koşmuştur.
Higg doğrulama maliyeti ne kadar?
Tesis büyüklüğü ve modül sayısına göre 3.500-8.000 USD aralığındadır. Çok tesisli grupta birim maliyet düşer. Danışmanlık ve iyileştirme yatırımları dahil toplam maliyet 15.000-50.000 USD olabilir.
SLCP ile Higg FSLM arasındaki fark nedir?
2022'den itibaren Higg FSLM, SLCP Converged Assessment Framework ile uyumlu hale getirilmiştir. Aynı denetim hem SLCP hem de Higg FSLM için geçerli olabilir — bu ikili denetim maliyetini ortadan kaldırır.
Higg doğrulaması ne kadar geçerli?
Higg doğrulaması 12 ay geçerlidir. Her yıl yeniden doldurma ve doğrulama yapılması gerekir. Markalar genellikle en güncel doğrulanmış skoru talep eder.